Peptik Ülser Tedavisinde Kullanılan İlaçlar
Peptik ülser (mide veya onikiparmak bağırsağı ülseri) tedavisi, ülserin nedenine yönelik olarak planlanır. Günümüzde en yaygın nedenHelicobacter pylori (H. pylori)bakterisi ve nonsteroid anti-inflamatuar ilaç (NSAİİ) kullanımıdır. Tedavi genellikle bu faktörleri ortadan kaldırmaya ve mide asidini azaltmaya yönelik ilaçların kombinasyonundan oluşur.
1. Helicobacter pylori Eradikasyon Tedavisi (Üçlü veya Dörtlü Tedavi) H. pyloritespit edilen hastalarda, bakteriyi yok etmek için genellikle 10-14 günlük antibiyotik tedavisi ile asit baskılayıcı ilaçlar birlikte kullanılır. - Proton Pompası İnhibitörleri (PPİ'ler): Mide asit salgısını güçlü bir şekilde baskılar. Örnekler: Omeprazol, Lansoprazol, Pantoprazol, Rabeprazol, Esomeprazol, İzomeprazol.
- Antibiyotik Kombinasyonları: İki farklı antibiyotik, direnci önlemek ve tedavi başarısını artırmak için birlikte verilir. Yaygın kullanılanlar:
- Klartromisin + Amoksisilin
- Klartromisin + Metronidazol
- Amoksisilin + Metronidazol
- (Tetrasiklin veya Levofloksasin gibi alternatifler de direnç durumlarında kullanılabilir)
- Bizmut Subsalicylate/Subsitrat: Dörtlü tedavi rejimlerine eklenir. Bakteriye karşı etkili olmasının yanı sıra mide duvarını kaplayarak koruyucu bir bariyer oluşturur.
2. Asit Salgısını Baskılayıcı İlaçlar (H. pylori negatif veya tedavi sonrası bakımda)
- Proton Pompası İnhibitörleri (PPİ'ler): Peptik ülser tedavisinin temel taşıdır. Ülserin iyileşmesini hızlandırır ve ağrıyı hızla giderir. Tedavi genellikle 4-8 hafta sürer.
- H2 Reseptör Blokerleri (H2RB): PPİ'lere alternatif olarak veya birlikte kullanılabilir, ancak etki gücü genellikle daha düşüktür. Örnekler: Famotidin, Ranitidin, Nizatidin. (Ranitidin, piyasadan kalıcı olarak çekilmiştir).
3. Mukoza Koruyucu ve Sitoprotektif Ajanlar
Bu ilaçlar mide duvarını asit ve pepsinin tahrip edici etkilerinden korur. - Sukralfat: Ülser bölgesinde bir bariyer oluşturarak iyileşmeyi destekler.
- Bizmut Bileşikleri: Koruyucu bir tabaka oluşturmanın yanı sıra hafif asit baskılayıcı ve antibakteriyel etkisi vardır.
- Antasitler: Alüminyum hidroksit, magnezyum hidroksit gibi bileşikler içerir. Hızlı ancak kısa süreli asit nötralizasyonu sağlayarak ağrıyı geçici olarak giderirler. Tek başına ülseri iyileştirmezler, semptomatik rahatlama için kullanılırlar.
4. Prostaglandin Analoğu
- Misoprostol: Özellikle NSAİİ kullanımına bağlı ülser gelişimini önlemek için kullanılır. Mideyi koruyucu prostaglandinlerin sentezini artırır. Hamilelerde kesinlikle kullanılmaz (düşük riski).
Önemli Uyarılar ve Tedavi Prensipleri:
- Tedavi mutlaka bir doktor (gastroenterolog veya dahiliye uzmanı) tarafından reçete edilmelidir.
- H. pyloritedavisi, direnç gelişimini önlemek için verilen antibiyotiklerin tam dozunda ve süresinde kullanılmasını gerektirir.
- NSAİİ kaynaklı ülserlerde, mümkünse bu ilaçların kesilmesi veya en düşük etkili doza indirilmesi, gerekirse mide koruyucu (PPİ) ile birlikte alınması önerilir.
- Yaşam tarzı değişiklikleri (sigara ve alkolün bırakılması, stres yönetimi, baharatlı/asetli gıdalardan kaçınma gibi) tedaviyi destekler.
- İlaç tedavisine rağmen iyileşmeyen, kanama veya delinme gibi komplikasyon gelişen ülserlerde endoskopik veya cerrahi müdahale gerekebilir.
Unutmayın, bu bilgiler genel bir rehber niteliğindedir. Kesin tanı ve kişiye özel tedavi planı için doktorunuza başvurmanız esastır. |
.webp "Bağırsak Ülseri Belirtileri ve Tedavisi")
